1 Ağustos 2026 tarihli ve 33327 sayılı Resmî Gazete'de, Firmaların Yurt Dışı Kaynaklı Dövizlerinin Türk Lirasına Dönüşümünün Desteklenmesi Hakkında Tebliğ (Sayı: 2023/5)'de Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Sayı: 2026/11) yayımlanmıştır.
Söz konusu Tebliğ ile yapılan düzenlemelerin özetine aşağıda yer verilmektedir.
1. Tebliğin "Yurt Dışı Kaynaklı Dövizlerin Merkez Bankasına Satılmasında Döviz Dönüşüm Desteği Sağlanması" başlıklı 4 üncü maddesi yeniden düzenlenmiş olup, döviz dönüşüm desteği oranının 31/1/2027 tarihine kadar (bu tarih dâhil) %3 olarak uygulanacağı hüküm altına alınmıştır.
- Döviz Dönüşüm Desteğinde Yeni Uygulama ve Şartlar
Tebliğ uyarınca, firmaların döviz dönüşüm desteğinden yararlanabilmeleri için, Merkez Bankası tarafından belirlenen süre boyunca döviz alımı yapmamayı taahhüt etmeleri zorunlu iken, yapılan değişiklikle bu taahhüt şartı kaldırılmıştır.
Bu değişikliğe paralel olarak, Tebliğin "Döviz Alımı Yapmama Taahhüdünün Yerine Getirilmemesi" başlıklı 6 ncı maddesi de yürürlükten kaldırılmıştır.
Yeni düzenleme kapsamında, firmaların yurt dışı kaynaklı dövizlerini aracı banka aracılığıyla Merkez Bankasına satmaları sırasında, talepte bulunmaları ve Merkez Bankasınca belirlenen döviz pozisyonu oranını aşmamaları kaydıyla, Türk lirasına dönüşüm kuru üzerinden çevrilen tutarın %2'si oranında döviz dönüşüm desteği ödenecektir.
Bununla birlikte, %2 olarak belirlenen döviz dönüşüm desteği oranı, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten 31/1/2027 tarihine kadar (bu tarih dâhil) %3 olarak uygulanacaktır.
Dönüşüm kuru, dövizin Merkez Bankasına satıldığı gün Merkez Bankasınca belirlenecek usul ve esaslara göre ilan edilen döviz alış kurunu ifade etmektedir.
Firmalar, destekten yararlanabilmek için döviz pozisyonu oranlarının belirlenen sınırı aşmadığını aracı bankaya tevsik edecektir.
Tebliğ kapsamında Merkez bankasına satışı yapılan dövizlerin hiçbir şekilde iadesi yapılmayacaktır.
- Dövizin Yurt Dışı Kaynaklı Olduğunun Tespiti ve Aracı Bankaların Yetkileri
Dövizlerin yurt dışı kaynaklı olduğunun tespiti aracı banka tarafından yapılacaktır.
Aracı banka, döviz dönüşüm desteği işlemlerine aracılık eden ve 5411 sayılı Bankacılık Kanununun 3 üncü maddesinde tanımlanan bankaları ifade etmektedir.
Bununla birlikte, aracılı ihracat sözleşmesi kapsamında Dış Ticaret Sermaye Şirketleri, Sektörel Dış Ticaret Şirketleri ve diğer aracı ihracatçılar tarafından yurda getirilen dövizler, bu firmalara ürün tedarik eden firmalar adına Merkez Bankasına satılabilecektir. Bu durumda, dövizin yurt dışı kaynaklı olduğuna ilişkin tevsik yükümlülüğü tedarikçi firma tarafından aracı bankaya yerine getirilecektir. Döviz dönüşüm desteği tutarı ise aracı banka aracılığıyla doğrudan tedarikçi firmanın hesabına ödenecektir.
Aracı banka, Tebliğ kapsamında her türlü bilgi ve belgeyi firmalardan talep edebilecektir.
Aracı bankalar, firmalardan komisyon tahsil edebilecektir.
Azami komisyon oranı Merkez Bankası tarafından belirlenecektir.
- Döviz Dönüşüm Desteğinde Üst Limit Uygulaması
Merkez Bankası, firmaların döviz dönüşüm desteği kapsamında satabileceği döviz tutarlarına veya alabileceği destek tutarlarına üst limitler getirebilecektir.
Üst limitleri aşan firmaların döviz dönüşüm desteği talepleri karşılanmayacaktır.
2. Gerçeğe Aykırı Beyan ve Usulsüz Kullanım Halinde Uygulanacak Yaptırımlar
Tebliğe eklenen “Gerçeğe Aykırı Beyan ve Usulsüz Kullanım” başlıklı 4/A maddesi ile, döviz dönüşüm desteğinden gerçeğe aykırı beyan, usulsüz kullanım veya gerçeğe aykırı bilgi ve belge sunulması suretiyle yararlanılması hâlinde uygulanacak yaptırımlar ayrıntılı olarak düzenlenmiştir.
- Usulsüz Yararlanılan Döviz Dönüşüm Desteğinin Geri Alınması
Yapılan bildirimin gerçeğe aykırı olduğunun veya döviz dönüşüm desteğinden usulsüz, amaca aykırı ya da gerçeğe aykırı bilgi ve belge sunulmak suretiyle yararlanıldığının tespit edilmesi hâlinde, ödenen döviz dönüşüm desteği tutarları ilgili dönem boyunca oluşan kur farkı da dâhil edilerek geri alınacaktır.
Bunun yanında, döviz dönüşüm desteğinin ödendiği tarihten tespit tarihine kadar geçen süre için, tespit tarihinde geçerli olan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının ilan ettiği en yüksek gecelik borç verme faiz oranı üzerinden hesaplanacak faiz tutarı da geri alınacak tutara eklenecektir. Söz konusu tutarlar aracı bankalar tarafından tahsil edilerek Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasına aktarılacaktır.
- Destek ve Kredi Başvurularına İlişkin Kısıtlamalar ile Suç Duyurusu
Ayrıca ilgili firmanın döviz dönüşüm desteği talepleri ile Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası kaynaklı kredi başvuruları ve kredi kullanım talepleri, tespit tarihinden itibaren Merkez Bankasınca ihlalin tutarı ve tekerrür durumu dikkate alınarak belirlenecek süre boyunca kabul edilmeyecektir.
Öte yandan, ilgili kişiler hakkında suç duyurusunda bulunulmasına Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasınca karar verilecektir.
- Kısıtlamaların Kapsamının Kontrol İlişkisi Bulunan Firmalara Genişletilmesi
Kısıtlamalar yalnızca ilgili firmayla sınırlı olmayacak; hesaplanan tutarın ilgili firma tarafından ödenmesine kadar geçen süre boyunca, ilgili firmanın kontrol ettiği firmalar, ilgili firmayı kontrol eden firmalar ile ilgili firmayı kontrol eden gerçek veya tüzel kişilerin kontrolü altında bulunan firmalar bakımından da uygulanacaktır.
Bu kapsamda, söz konusu firmaların döviz dönüşüm desteği talepleri ile Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası kaynaklı kredi başvuruları ve kredi kullanım talepleri de kabul edilmeyecektir.
Tebliğde firma kontrolü; sermaye ve yönetim ilişkileri çerçevesinde, doğrudan veya dolaylı olarak, bir firmada asgari %50 oranında paya veya oy hakkına sahip olunması ya da yönetim kurulu üyelerinin en az %50'sini seçme hakkının veya yönetim kurulu üyelerinin en az %50'sine sahip olma durumunun bulunması şeklinde tanımlanmıştır.
- Aracı Bankaların Şüpheli İşlem Bildirim Yükümlülüğü
Düzenleme kapsamında aracı bankalara, şüpheli döviz dönüşüm desteği işlemlerini Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasına bildirme yükümlülüğü getirilmiştir. Ayrıca, Merkez Bankasınca hesaplanan geri alınacak tutarın bankaya bildirilmesi hâlinde, söz konusu tutarın bildirim tarihinden itibaren bir ay içinde Merkez Bankasına aktarılması için gerekli tüm tedbirlerin alınması zorunlu tutulmuştur.
İlgili tutarın bir aylık süre içerisinde Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasına aktarılmaması hâlinde ise Merkez Bankası, bildirime konu tutarı aracı bankanın nezdindeki hesaplarından resen tahsil etmeye yetkili olacaktır.
3. Destek Ödemesi İşlemleri ile İlgili Yapılacak İnceleme
Tebliğin 5 inci maddesi ile “Destek Ödemesi İşlemleri ile İlgili İnceleme Yapılması” başlıklı 6/A maddesi eklenmiştir.
- Bilgi ve Belge Talebi
Merkez Bankası, bu Tebliğ kapsamında firmalardan belirleyeceği bilgi ve belgelerin aracı bankaya veya kendisine ibraz edilmesini talep edebilecektir.
Talep edilen bilgi ve belgelerin ibraz edilmemesi hâlinde, firmaların döviz dönüşüm desteği talepleri kabul edilmeyecek; döviz satışının gerçekleştirilmiş olması durumunda ise satılan dövizler iade edilmeyecektir.
- İnceleme Durumu
Merkez Bankası, firmalar tarafından sunulan veya diğer kaynaklardan temin edilen bilgi ve belgeler üzerinden yapacağı değerlendirme sonucunda gerekli gördüğü ya da şüpheli bulduğu firmaları incelemeye tabi tutabilecektir.
Bu inceleme, Merkez Bankası tarafından doğrudan yapılabileceği gibi aracı bankaya da yaptırılabilecektir.
İncelemeye alınan firmalara, inceleme süresinin sonuna kadar döviz dönüşüm desteği ödenmeyecektir.
İnceleme sonucunda usulsüzlük, gerçeğe aykırı beyan, amacına aykırı kullanım tespit edilmesi halinde firmanın döviz dönüşüm desteği talebi reddedilecektir. Bu firmalar hakkında, Tebliğe eklenen “Gerçeğe Aykırı Beyan ve Usulsüz Kullanım” başlıklı 4/A maddesi uygulanacaktır.
İnceleme sonucunda, sayılan hallerin tespit edilmemesi halinde incelemenin sonuçlandırıldığı tarihten itibaren firmanın döviz dönüşüm desteği talebi kabul edilecektir.
4. Yürürlük Tarihinden Önce Verilen Taahhütlerin Durumu
Tebliğe eklenen Geçici 2 nci madde ile, 1 Ekim 2026 tarihinden önce firmalar tarafından verilen döviz alımı yapmama taahhütlerinin yerine getirilmemesi hâlinde, söz konusu taahhütlere ilişkin olarak bu maddeyi ihdas eden Tebliğ ile yürürlükten kaldırılan hükümler uygulanacaktır.
5. Yürürlük Tarihinden Önce Tespit Edilen Usulsüz Yararlanma ve Gerçeğe Aykırı Beyan Hâlleri
Tebliğe eklenen Geçici 3 nci madde ile 1 Ekim 2026 tarihinden önce döviz dönüşüm desteğinden usulsüz olarak yararlanan veya Merkez Bankasına ya da bankalara gerçeğe aykırı beyanda bulunduğu tespit edilen firmaların döviz dönüşüm desteği talepleri ile Merkez Bankası kaynaklı kredi başvuruları ve kullanım talepleri, Merkez Bankasınca ihlal tutarları ve tekerrür hususları da dikkate alınarak belirlenen süreler boyunca kabul edilmeyecektir.
6. Yürürlük Tarihi
Tebliğ ile döviz dönüşüm desteği oranının 31 Ocak 2027 tarihine kadar %3 olarak uygulanmasına ilişkin düzenleme 1 Ağustos 2026 tarihinde, Tebliğde yer alan diğer değişiklikler ise 1 Ekim 2026 tarihinde yürürlüğe girecektir.
Söz konusu Tebliğe aşağıdaki bağlantı yolunu kullanarak ulaşabilirsiniz.
https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2026/08/20260801-4.htm
Saygılarımızla
VİZYON GRUBU