Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından yayımlanan, Firmaların Yurt Dışı Kaynaklı Dövizlerinin Türk Lirasına Dönüşümünün Desteklenmesi Hakkında Tebliğe İlişkin Uygulama Talimatında 26.10.2026 tarihinde değişiklik yapılmıştır.
Söz konusu değişikliklerin öne çıkan başlıkları aşağıda açıklanmıştır.
1. Döviz Pozisyonu Bildirim Formunun Geçerlilik Süresi Değiştirildi
Uygulama Talimatı'nın 5'inci maddesinin 4'üncü fıkrasında yapılan değişiklikle, döviz pozisyonu bildirim formunun geçerlilik süresi 15 günden 3 aya çıkarılmıştır. Buna göre, söz konusu form, düzenlendiği tarihten itibaren üç ay süreyle geçerli olacaktır.
2. Aracı İhracatçılar Aracılığıyla Gerçekleştirilen İhracat İşlemlerinde Döviz Dönüşüm Desteğinden Yararlanılmasına İlişkin Usul Ve Esaslarda Değişiklik Yapıldı
Uygulama Talimatı'nın 5'inci maddesinin 6'ncı fıkrasında yapılan değişiklikle;
- Talimatın birinci fıkrası uyarınca ibraz edilmesi gereken talep formu ve döviz pozisyonu bildirim formunun da tedarikçi/imalatçı firma tarafından imzalanarak aracı bankaya sunulması zorunlu hale getirilmiştir.
- Aracı banka en az Merkez Bankasına satılan döviz tutarını karşılayacak kadar ihraç kayıtlı tedarikçi/imalatçı faturası ibraz edildiğini kontrol edecektir.
- Fatura tutarlarının Merkez Bankasına satılan döviz cinsinden karşılığının hesaplanmasında, fatura tarihinden önceki iş günü Merkez Bankası internet sitesinde saat 15.30'da yayımlanan gösterge niteliğindeki döviz alış kurlarının veya çapraz kurların esas alınacaktır.
Ayrıca Uygulama Talimatı'nın 6'ncı maddesinin 11'inci fıkrasında yapılan düzenleme uyarınca, Merkez Bankasına satılan döviz tutarının dönüşüm kuru üzerinden hesaplanan Türk lirası karşılığının tedarikçi/imalatçı firmanın firma satış limitinden, ödenen döviz dönüşüm desteği tutarının ise aynı firmanın azami döviz dönüşüm desteği limitinden düşülecektir.
3. Döviz Dönüşüm Desteğinde Belge İbrazına İlişkin Usul ve Esaslarda Değişiklik Yapıldı
Uygulama Talimatı'nın 5'inci maddesinin 9'uncu fıkrasında yapılan düzenleme uyarınca, döviz kazandırıcı hizmet bedellerine ilişkin faturaların işlem bazında 15 adetten fazla olması durumunda, söz konusu faturalar yerine firma tarafından hazırlanan ve YMM veya SMMM tarafından onaylanan fatura dökümlerinin aracı bankalarca kabul edilebilmesine imkân tanınmıştır.
Bu dökümlerde; döviz dönüşüm desteğinden yararlanacak firmanın unvanı ve vergi kimlik numarası, fatura tarihi, fatura numarası, fatura konusu, fatura döviz tutarı, fatura döviz cinsi, hizmeti alan gerçek/tüzel kişi bilgisi, hizmeti alan gerçek/tüzel kişinin yerleşik olduğu ülke bilgilerinin yer alması gerekmektedir.
Ayrıca, firmalar tarafından aracı bankaya ibraz edilen ve banka tarafından kontrol edilen gümrük beyannamesi bilgileri, döviz kazandırıcı hizmet bedellerine ilişkin faturalar veya fatura dökümleri ile Serbest Bölge İşlem Formu bilgilerinin, işleme aracılık eden banka nezdinde elektronik ortamda saklanması öngörülmüştür.
4. Bedelsiz İthalat Tutarının Döviz Dönüşüm Desteğine Esas Döviz Satış Tutarından Mahsup Edilmesine İlişkin Düzenleme
Uygulama Talimatı'nın 5'inci maddesinin 12'inci fıkrasında yapılan düzenleme uyarınca, aracı bankalar bedelsiz ithalat bulunup bulunmadığını talep formunda yer alan firma beyanı üzerinden kontrol edeceklerdir.
Talep formunda bedelsiz ithalat yapıldığının beyan edilmesi halinde, döviz dönüşüm desteğine esas döviz satış tutarının hesaplanmasında ihracat bedelinden bedelsiz ithalat tutarı düşülecektir.
Bedelsiz ithalat tutarının tespiti ihracata ilişkin gümrük beyannamesine esas teşkil eden faturalar üzerinden yapılacaktır.
Fatura tutarlarının Merkez Bankasına satılan döviz cinsinden karşılığı, fatura tarihinden bir önceki iş günü Merkez Bankası internet sitesinde saat 15.30’da yayımlanan gösterge niteliğindeki döviz alış kurları veya çapraz kurları üzerinden hesaplanacaktır.
5. Aracı Firmalar Üzerinden Sunulan Döviz Kazandırıcı Hizmetlere İlişkin Döviz Dönüşüm Desteği Uygulaması
Uygulama Talimatı'nın 5'inci maddesinin 14'üncü fıkrasına eklenen düzenlemeyle, aracı kullanarak döviz kazandırıcı hizmet sunan firmalar, aracı firmadan yurt dışı yerleşiklere sunduğu hizmet karşılığı tahsil ettiği dövizleri satarak döviz dönüşüm desteğinden yararlanabilecektir.
Sunulan hizmetin tutarı, hizmeti sunan firmanın aracı bankası tarafından aşağıdaki belgeler üzerinden tespit edilecektir:
a) Hizmeti sunan firmanın kestiği faturalar
b) Hizmete aracılık eden firmaya yurt dışından gelen bedele ilişkin SWIFT mesajı
Hizmet bedelinin aracı firmanın banka hesabına gelmesi halinde, hizmeti sunan firmanın aracı bankası, söz konusu bedelin yurt dışından geldiğini ve satılmadığını, Uygulama Talimatı'nın 7'nci maddesinin üçüncü fıkrası hükmünü de dikkate alarak aracı firmanın bankasından teyit edecektir.
Ayrıca, sunulan hizmetin yurt dışı yerleşiklere verildiğinin tevsiki amacıyla, döviz kazandırıcı hizmeti sunan firmanın aracı firmaya kestiği faturalarda veya fatura eklerinde, döviz kazandırıcı hizmeti alan gerçek/tüzel kişinin bilgisi ve ülke bilgisi dahil olmak üzere kısa adresi aranacaktır.
Bu bilgileri içermeyen faturalar veya fatura ekleri aracı bankalar tarafından kabul edilmeyecektir.
Döviz kazandırıcı hizmeti sunan firmanın döviz dönüşüm desteği kapsamında satabileceği döviz tutarı hiçbir koşulda faturalardaki yurt dışı yerleşiklere verilen döviz kazandırıcı hizmet bedeli toplamını aşamayacaktır.
6. Dahilde İşleme Rejimi Kapsamında Döviz Dönüşüm Desteğinin Tedarikçi/İmalatçı Firmaya Ödenmesi
Uygulama Talimatı'nın 5'inci maddesinin 15'inci fıkrasına eklenen düzenlemeyle, Dahilde İşleme Rejimi kapsamında gerçekleştirilen ihracata ilişkin dövizlerin ihracatçı firma tarafından Merkez Bankasına satılması karşılığında döviz dönüşüm desteğinin tedarikçi/imalatçı firmaya ödenmesinin talep edilmesi halinde, aşağıdaki şartların sağlanması zorunludur.
- Talep formu ve döviz pozisyonu bildirim formunun ihracatçı firma tarafından aracı bankaya ibraz edilmelidir.
- İhracatçı ve tedarikçi/imalatçı firma tarafından Ek-F'de yer alan “Dahilde İşleme Rejimi Kapsamında Döviz Dönüşüm Desteğinin Tedarikçiye/İmalatçıya Ödenmesine İlişkin Beyanname” aracı bankaya ibraz edilmelidir.
- Dahilde İşleme Rejimi kapsamında, ilgili vergi dairesince tecil edilen katma değer vergisinin terkin edildiğine ilişkin tedarikçiye/imalatçıya verilen yazı ve bu yazı ekindeki “3065 sayılı KDV Kanununun Geçici 17 nci maddesi hükmü gereğince KDV tahsil edilmemiştir.” ibaresini içeren faturaların birer (fiziki veya elektronik) örneği aracı bankaya ibraz edilmelidir.
- Vergi dairesinden alınan terkin yazısının tarihi döviz dönüşüm desteği başvuru tarihinden en fazla bir yıl öncesine ait olabilir. Bu husus aracı bankaca kontrol edilecektir. Ancak yazı ekindeki faturaların daha eski tarihli olması mümkündür.
- Merkez Bankasına satılan döviz tutarının, bu fıkra kapsamında ibraz edilen ve ilgili döviz dönüşüm desteği işlemine konu edilen faturaların toplam tutarını aşmadığı aracı bankaca kontrol edilecektir. Bu kontrolde yalnızca tedarikçi/imalatçı firmanın ilgili ihracatçı firmaya düzenlediği faturalar dikkate alınacaktır. Fatura tutarlarının Merkez Bankasına satılan döviz cinsinden karşılığı, fatura tarihinden bir önceki iş günü Merkez Bankası internet sitesinde saat 15.30’da yayımlanan gösterge niteliğindeki döviz alış kurları veya çapraz kurları üzerinden hesaplanacaktır.
- Merkez Bankasına satılan dövizin Türk lirası karşılığı ihracatçı firmanın hesabına, döviz dönüşüm desteği tutarı ise doğrudan tedarikçi/imalatçı firmanın hesabına aktarılacaktır.
Ayrıca Uygulama Talimatı'nın 6'ncı maddesinin 11'inci fıkrasında yapılan düzenleme uyarınca, Merkez Bankasına satılan döviz tutarının dönüşüm kuru üzerinden hesaplanan Türk lirası karşılığının tedarikçi/imalatçı firmanın firma satış limitinden, ödenen döviz dönüşüm desteği tutarının ise aynı firmanın azami döviz dönüşüm desteği limitinden düşülecektir.
7. Form ve Belgelerin Elektronik Ortamda Onaylanarak İbraz Edilebilmesi
Uygulama Talimatı'nın 5'inci maddesinin 16'ıncı fıkrasına eklenen düzenlemeyle, Uygulama Talimatı kapsamında firmalarca ibraz edilmesi gereken formlar ve belgeler ıslak imzalı, e-imzalı veya 5411 sayılı Bankacılık Kanunu'nun 76 ncı maddesi çerçevesinde belirlenen usul ve esaslara uygun dijital onay yöntemleriyle onaylanmış olması kaydıyla kabul edilebilecektir.
8. (EK: A) Yurt Dışı Kaynaklı Dövizlerin Dönüşümünün Desteklenmesine İlişkin Formda Yer Alan Bilgilerin Doldurulmasına İlişkin Düzenleme Yapıldı
Uygulama Talimatı'nın 10'uncu maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında, firma satış limiti ile azami döviz dönüşüm desteğinin kontrolü ve kullanımının takibinde “İhracatçı Firma VKN” bilgisi esas alınacaktır.
Bu kapsamda, (EK: A) Yurt Dışı Kaynaklı Dövizlerin Dönüşümünün Desteklenmesine İlişkin Formda, “İhracatçı Firma VKN” alanına talep formu ile döviz pozisyonu bildirim formu adına düzenlenen ve döviz dönüşüm desteğinden yararlanacak firmanın, “DTSŞ VKN” alanına aracı ihracatçının, “Ana Ortak VKN” alanına ise varsa ana ortağın/ortakların vergi kimlik numarası yazılacaktır. “Firma Adı” alanına ise “İhracatçı Firma VKN” alanında vergi kimlik numarası bulunan firmanın unvanı yazılacaktır.
Ancak Dahilde İşleme Rejimine ilişkin olarak döviz dönüşüm desteğinin tedarikçi/imalatçı firmaya ödendiği işlemlerde, talep formu ve döviz pozisyonu bildirim formunun ihracatçı firma tarafından ibraz edilmesine bakılmaksızın, Ek: A bildirimlerindeki “İhracatçı Firma VKN” alanına döviz dönüşüm desteğinden yararlanacak tedarikçi/imalatçı firmanın vergi kimlik numarası yazılacaktır. “DİR VKN” alanına ise Dahilde İşleme Rejimi kapsamındaki işlemi gerçekleştiren ihracatçı firma unvanı yazılacaktır.
9. Uygulama Talimatı Ekinde Yer Alan Formlar Güncellendi
Uygulama Talimatı'nın ekinde yer alan formlar güncellenmiş olup, güncel form listesi aşağıda yer almaktadır:
- Yurt Dışı Kaynaklı Dövizlerin Dönüşümünün Desteklenmesine İlişkin Form (EK: A)
- Döviz Dönüşüm Desteği Talep Formu (EK: B)
- Kontrol İlişkisi Bulunan Firmalar Listesi (EK: B1)
- Döviz Pozisyonu Bildirim Formu (EK: C)
- ETGB Kapsamında Döviz Satışına İlişkin Beyanname (EK: D)
- Aracılı İhracat Kapsamında Döviz Dönüşüm Desteğinin Tedarikçiye/İmalatçıya Ödenmesine İlişkin Beyanname (EK: E)
- Dahilde İşleme Rejimi Kapsamında Döviz Dönüşüm Desteğinin Tedarikçiye/İmalatçıya Ödenmesine İlişkin Beyanname (EK: F)
Söz konusu Talimata aşağıdaki bağlantı yolunu kullanarak ulaşabilirsiniz.
https://www.tcmb.gov.tr/wps/wcm/connect/168305d8-bbec-4d3e-86f7-453addf344ac/Yeni+Yurt+Dışı+Kaynaklı+Döviz+Destek+UT_01.10.2026.pdf?MOD=AJPERES&CACHEID=ROOTWORKSPACE-168305d8-bbec-4d3e-86f7-453addf344ac-q3CtVPk
Saygılarımızla
VİZYON GRUBU